Metka wszyta w szew bywa ignorowana aż do dnia, w którym ulubiony sweter wychodzi z pralki o dwa rozmiary mniejszy. Tymczasem kilka prostych znaków mówi dokładnie, jak prać, suszyć i prasować ubranie, żeby służyło jak najdłużej. Za oznaczeniami stoi międzynarodowa norma, więc w całej Europie czyta się je tak samo, bez znajomości języka — a na końcu możesz sprawdzić, czy umiesz je rozszyfrować.
System oznaczeń pielęgnacji tekstyliów opracowało międzynarodowe stowarzyszenie GINETEX, a na jego podstawie powstała norma ISO 3758. Była uzupełniana w 1993 roku, a następnie zmieniana w 2005, 2012 i 2023 roku. Na metce zobaczysz zawsze pięć rodzajów znaków, ustawionych w tej samej kolejności: pranie, wybielanie, suszenie, prasowanie i czyszczenie profesjonalne. Każdy rodzaj ma własny kształt, dlatego nawet na zagranicznej metce da się je odczytać bez słownika.
Pranie przedstawia balia z wodą. Liczba w środku to maksymalna temperatura prania w stopniach Celsjusza, której nie powinno się przekraczać. Pod balią mogą pojawić się kreski, które mówią o intensywności programu. Brak kreski oznacza, że ubranie zniesie najmocniejszy ruch bębna, jaki zwykle stosuje się do bawełny. Jedna kreska to program średni, przewidziany dla tkanin syntetycznych, a dwie kreski oznaczają program najdelikatniejszy.
Dłoń w balii znaczy, że wolno prać tylko ręcznie, delikatnie i w wodzie nie cieplejszej niż 40 °C. Przekreślona balia to sygnał, że w zwykłych domowych warunkach tej rzeczy prać nie wolno.
Wybielanie oznacza trójkąt. Pusty pozwala na wybielanie, trójkąt z dwiema ukośnymi kreskami zabrania użycia chloru, a trójkąt przekreślony wyklucza jakiekolwiek wybielanie. Studenci rzadko sięgają po wybielacze, ale znak warto znać, bo na kolorowych ubraniach bywa przydatnym ostrzeżeniem.
Suszenie przedstawia kwadrat. Koło wpisane w kwadrat to suszarka bębnowa: jedna kropka oznacza suszenie w obniżonej temperaturze, a dwie — w normalnej. Przekreślone koło mówi wprost, że suszenia maszynowego unikamy. W akademiku, gdzie suszarki zwykle nie ma, to akurat najłatwiejszy znak do spełnienia.
Żelazko informuje, czy i jak mocno można prasować. Liczba kropek wskazuje najwyższą temperaturę, w jakiej tkanina jeszcze to wytrzyma:
Przekreślone żelazko oznacza zakaz prasowania. Przy koszuli na rozmowę o praktykę warto więc zerknąć na metkę i ustawić żelazko świadomie, a nie na oko.
Koło oznacza, że rzecz można oddać do profesjonalnego czyszczenia. Jedna kreska pod kołem to czyszczenie delikatne, dwie kreski — bardzo delikatne. Litera w środku wskazuje metodę: P to czyszczenie chemiczne wyłącznie z użyciem tetrachloroetylenu, F — wyłącznie z użyciem rozpuszczalnika węglowodorowego, a W — profesjonalne pranie na mokro. Przekreślone koło albo przekreślona litera oznaczają zakaz danej metody.
Ciekawostka: pięć podstawowych symboli pielęgnacji to w większości krajów znaki towarowe. Według stowarzyszenia GINETEX nie wolno ich powielać ani stosować bez umowy licencyjnej, dlatego na stronach sklepów często widać własne, uproszczone ikony.
Przed zakupem dobrze jest przeczytać metkę, a nie tylko sprawdzić rozmiar. Płaszcz z kołem i literą na metce będzie wymagał wizyty w zakładzie czyszczącym, a sweter z dłonią w balii — pracy własnymi rękami. Jeśli te koszty i ten czas nie pasują do Twojego życia, lepiej wybrać coś innego jeszcze w sklepie.
Dobrym nawykiem jest też zrobienie zdjęcia metki nowego ubrania. Metki bywają odcinane, bo drapią, a znaki wyblakną po kilku praniach. Pamiętaj również, że przy wspólnym praniu kierujesz się wymaganiami najdelikatniejszej rzeczy w pralce, a nie najwytrzymalszej.
Pięć znaków — balia, trójkąt, kwadrat, żelazko i koło — pojawia się zawsze w tej samej kolejności. Liczby, kropki i kreski dopowiadają, jak mocno i w jakiej temperaturze pielęgnować ubranie, a przekreślenie oznacza zakaz. Wystarczy kilka minut nauki, żeby ubrania służyły dłużej.
Informacje o znaczeniu symboli opracowano na podstawie strony stowarzyszenia GINETEX oraz hasła Laundry symbol w Wikipedii, dostępnego na licencji CC BY-SA 4.0.
5 pytań · minuta